Bergamot plukken in Nederland: een eigenwijze citrusbelevenis
Ja, je leest het goed: bergamot! Die geheimzinnige, geurige citrusvrucht die normaal gesproken alleen in Italië groeit, kun je bij een handvol Nederlandse plukboerderijen gewoon zelf van de boom plukken. Het is een beetje een verborgen parel, maar wie eenmaal de geur heeft opgesnoven, wil niet meer anders. Stel je voor: een frisse, zonnige dag, een ladder tegen een kleine, winterharde boom, en jij die met een knip in je hand de felgele, bijna oneffen vruchten oogst. Het is geen doorsnee sinaasappel – bergamot heeft een ruwe schil en een intense, bloemige geur die je tuin of tas meteen vult met een vleugje earl grey.
Plukken is het leukst met een paar vrienden of kinderen. Geef iedereen een mandje en wed wie de dikste, geelste vrucht vindt. Let op: de schil is dik en bobbelig, maar dat is juist het mooiste. Knip ze met een schaartje van de tak (trekken werkt niet) en geniet van het moment dat je er een opensnijdt: het sap is bitterzuur, maar de schil is puur goud. Neem er flink wat mee, want je kunt er thuis eindeloos mee toveren.
Thuis aan de slag met je bergamot
Bergamot is geen vrucht om zomaar in partjes te eten – die bitterheid is een beetje heftig. Maar de schil en het sap zijn goud waard. Hier zijn een paar manieren om je oogst te gebruiken.
Twee kookrecepten
1. Bergamotrisotto met parmezaan
Een verrassend romig gerecht dat je gasten laat raden wat die bijzondere smaak is. Rasp de schil van één bergamot (alleen het geel, wit is bitter) en pers de helft uit. Fruit een ui in boter, voeg 200 gram risottorijst toe, blus met een scheut witte wijn. Voeg al roerend warme groentebouillon toe tot de rijst beetgaar is. Roer op het laatst de rasp, het sap, een flinke klont boter en een hand geraspte parmezaan erdoor. Garneer met extra rasp en een paar dunne plakjes bergamot (even kort geblancheerd in suikerwater).
2. Geglazuurde wortelen met bergamot
Kook of stoom 500 gram winterpenen beetgaar. Verhit intussen 2 eetlepels honing, 2 eetlepels boter en het sap van 1 bergamot in een pan. Laat licht indikken, voeg de wortelen toe en hussel tot ze glanzen. Bestrooi met een snuf zout en wat fijngeraspte bergamotschil. Serveer warm als bijgerecht bij gevogelte of vis. Het bitterzoete glazuur is een feestje.
Eén cocktailrecept
Bergamot Paloma
Een frisse, Nederlandse twist op de klassieker. Meng in een glas met ijs: 50 ml witte tequila, 20 ml vers bergamotsap (van ongeveer een halve vrucht) en 10 ml agavesiroop. Vul aan met bruisend grapefruitsap en roer voorzichtig. Garneer met een schijfje bergamot en een takje munt. Proost op je eigen handpluk!
Extra: Thee voor de echte liefhebbers (want bergamot is ook een kruid)
Bergamot (Citrus bergamia) is botanisch een vrucht, maar in de keuken wordt de schil als een kruid gebruikt. Maak je eigen Bergamot-honingthee. Snijd 3 bergamotten in dunne plakjes (inclusief schil) en doe ze in een weckpot met 500 ml vloeibare honing en een handvol verse tijm. Laat dit een week op een donkere plek staan, af en toe omschudden. Schep een eetlepel van deze honing in een kop heet water (of zwarte thee) en geniet van een zelfgemaakte earl grey-ervaring, maar dan veel puurder en met een vleugje Nederlandse bodem.
Dus trek eropuit, pluk die eigenwijze citrus, en maak er thuis een feestje van. Het is de moeite meer dan waard, en je vingers zullen nog dagen heerlijk ruiken.