Tayer is een Surinaamse knolgewas dat in Nederland onder glas wordt geteeld. De plant heeft grote, pijlvormige bladeren en vormt ondergronds knolletjes – de corms – die lijken op aardappelen, maar met een bruinige schil en wit of gelig vruchtvlees. De bladeren – tayerblad – en de corms zijn eetbaar, maar moeten altijd gekookt worden.
Plukken
Tayer wordt alleen onder glas verbouwd, dus je vindt het niet op open velden. De corms zijn meestal klaar om te oogsten van augustus tot november, als de bladeren geel beginnen te worden. De bladeren kun je eerder in het seizoen plukken, zodra ze volgroeid zijn.
Gebruik een tuinvork of spade om de corms voorzichtig uit te graven. Steek de vork naast de plant in de grond en wip de hele plant omhoog. Draai of snijd de knolletjes los van de stengel. Voor de bladeren snijd je ze met een scherp mes of schaar bij de voet van de steel af, maar laat het hart van de plant staan zodat hij kan doorgroeien. Laat altijd een paar bladeren zitten, anders gaat de plant dood.
De corms zijn stevig maar kunnen kneuzen, dus leg ze voorzichtig in je mand. De bladeren zijn kwetsbaarder; de stelen breken makkelijk als je ze te hard buigt. Pluk bij voorkeur ’s ochtends, als de bladeren nog fris zijn.
Thuis
Schrob de corms onder de kraan om het vuil te verwijderen en schil ze dik, want de schil is taai. Snijd eventueel grote knollen in stukken. De bladeren spoel je af en snijd je de dikke nerven en stelen eruit als ze te taai zijn.
Bewaar de corms op een koele (10–15 °C), donkere en droge plek, net als aardappelen. Leg ze nooit in de koelkast: de kou beschadigt de textuur. Zo blijven ze twee tot vier weken goed. De bladeren bewaar je ongewassen in een plastic zak in de koelkast; ze zijn na twee à drie dagen niet meer vers.
Vries je tayer in, schil en snijd de corms dan eerst in stukken, kook ze vijf tot tien minuten, laat ze afkoelen en vries ze in in luchtdichte zakken. Voor de bladeren: blancheer ze twee minuten, koel ze af en vries ze in. Rauw invriezen maakt ze papperig.
Pom
Voor 4 personen
Pom is een Surinaams ovengerecht met tayer, kip en citrus. Het is het nationale gerecht van Suriname en wordt in Nederland veel gegeten, vooral bij feesten.
- 500 g tayer (corms)
- 4 kippendijen of -bouten
- sap van 1 sinaasappel
- sap van 1 citroen
- 1 ui, fijngesneden
- 2 teentjes knoflook, geperst
- 1 tl zout
- 1 tl zwarte peper
- 1 tl nootmuskaat
- 1 tl kerriepoeder
- 2 el olie
- 100 ml water
- Verwarm de oven voor op 180 °C.
- Schil de tayer en rasp hem grof.
- Verhit de olie in een pan en bak de kip aan alle kanten bruin. Haal de kip uit de pan en bak de ui en knoflook glazig.
- Voeg de geraspte tayer, het sinaasappel- en citroensap, de kruiden en het water toe. Roer goed door.
- Leg de kip in een ovenschaal en schep het tayermengsel erover. Dek af met aluminiumfolie.
- Bak 45 minuten in de oven. Haal het folie eraf en bak nog 15 minuten tot de bovenkant goudbruin is.
Tayerblad met zoutvlees
Voor 4 personen
Tayerblad met zoutvlees is een Surinaams gerecht van gekookte bladeren met gezouten vlees, vaak geserveerd met rijst.
- 300 g tayerblad
- 200 g zoutvlees (of gezouten spek)
- 1 ui, fijngesneden
- 1 tomaat, in blokjes
- 1 teentje knoflook, geperst
- 1 tl zout
- 1 tl peper
- 1 el olie
- 250 ml water
- Snijd het zoutvlees in blokjes en kook het tien minuten in ruim water (minimaal 1 liter) om het zout eruit te halen. Giet het af en spoel het na.
- Verhit de olie in een pan en bak de ui en knoflook glazig. Voeg het zoutvlees toe en bak het mee.
- Voeg de tomaat, het water, zout en peper toe en laat het 15 minuten zachtjes koken.
- Snijd het tayerblad grof en voeg het toe. Laat het 20 minuten meekoken tot de bladeren zacht zijn. Roer af en toe.